Ile zarabia profesor emerytowany na uczelni?

Profesor emerytowany nie ma osobnej taryfy wynagrodzeń. O jego pensji decyduje stanowisko, regulamin uczelni i zakres obowiązków, a nie sam fakt pobierania emerytury. W uczelni publicznej trzeba jednak odróżnić ustawowe minimum wynagrodzenia zasadniczego od całkowitej wypłaty. Równie ważna jest zasada z art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Bez wcześniejszego rozwiązania stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą ZUS może zawiesić wypłatę emerytury.

Czy profesor emerytowany zarabia inaczej?

Określenie „profesor emerytowany” opisuje sytuację ubezpieczeniową, a nie odrębne stanowisko płacowe. Jeżeli osoba po przejściu na emeryturę zostaje ponownie zatrudniona jako profesor uczelni, jej wynagrodzenie wynika z umowy, regulaminu wynagradzania oraz zasad obowiązujących na danej uczelni.

Sam wiek emerytalny nie powoduje automatycznego rozwiązania ani wygaśnięcia stosunku pracy nauczyciela akademickiego. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce nie ustanawia ogólnej zasady, według której ukończenie 60, 65 lub 70 lat kończy zatrudnienie profesora. Osiągnięcie wieku emerytalnego daje możliwość złożenia wniosku do ZUS, ale nie nakazuje odejścia z uczelni.

Inaczej wygląda kwestia wypłaty świadczenia. Emeryt może mieć ustalone prawo do emerytury, lecz jej wypłata zostanie zawieszona, jeżeli nadal pracuje u tego samego pracodawcy bez uprzedniego rozwiązania umowy.

Jak łączyć emeryturę z pracą na uczelni?

Art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych przewiduje zawieszenie prawa do wypłaty emerytury bez względu na wysokość przychodu. Dotyczy to osoby, która kontynuuje zatrudnienie u pracodawcy, na rzecz którego pracowała bezpośrednio przed nabyciem prawa do emerytury, bez wcześniejszego rozwiązania stosunku pracy.

Nie chodzi więc o limit zarobków. Po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego przychód z pracy co do zasady nie zmniejsza ani nie zawiesza emerytury z powodu swojej wysokości. Problemem jest brak formalnej przerwy w zatrudnieniu u dotychczasowego pracodawcy.

Aby uruchomić wypłatę świadczenia, procedura najczęściej wygląda następująco:

1. Rozwiązanie umowy o pracę – stosunek pracy z dotychczasową uczelnią musi faktycznie ustać.
2. Wniosek lub dokumenty do ZUS – emeryt przedstawia potwierdzenie ustania zatrudnienia, zwykle świadectwo pracy, i występuje o podjęcie wypłaty świadczenia.
3. Ponowne zatrudnienie – po rozpoczęciu wypłaty emerytury można zawrzeć z uczelnią nową umowę, także z tym samym pracodawcą.

Najczęstszy błąd polega na złożeniu wniosku emerytalnego bez rozwiązania dotychczasowej umowy. W takim przypadku ZUS może ustalić samo prawo do emerytury, ale wstrzymać jej wypłatę do czasu ustania zatrudnienia.

Ile wynosi wynagrodzenie profesora emerytowanego?

W uczelniach publicznych przepisy określają minimalne wynagrodzenie zasadnicze, ale nie narzucają jednej pensji dla wszystkich osób na tym samym stanowisku. Poniższe kwoty obowiązują od 1 stycznia 2026 roku i są kwotami brutto:

Są to minima, a nie maksymalne zarobki. Uczelnia może ustalić wyższe wynagrodzenie zasadnicze, jeżeli pozwala na to jej regulamin i sytuacja finansowa. Na wysokość całkowitej wypłaty wpływają także:

• Dodatek stażowy – wynosi 1% wynagrodzenia zasadniczego za każdy rok zatrudnienia od czwartego roku, maksymalnie 20%.
• Dodatek funkcyjny – może przysługiwać za pełnienie funkcji określonej w przepisach uczelni.
• Dodatek zadaniowy – zależy od dodatkowych obowiązków i zasad wynagradzania.
• Godziny ponadwymiarowe – ich liczba i stawka zależą od rodzaju stanowiska oraz regulaminu uczelni.

Przy minimalnym wynagrodzeniu profesora wynoszącym 9650 zł brutto maksymalny dodatek stażowy wyniósłby 1930 zł brutto miesięcznie. Nie oznacza to jednak, że każdemu profesorowi przysługuje taka kwota, ponieważ zależy ona od stażu i zasad stosowanych przez pracodawcę.

Dane o medianie wynagrodzeń nauczycieli akademickich nie są tym samym co stawki ustawowe. Obejmują szerszą grupę stanowisk i mogą uwzględniać różne składniki pensji, dlatego nie należy traktować ich jako pewnej kwoty zarobków profesora emerytowanego.

Od 2027 roku planowane są nowe minima wynagrodzenia profesora i innych nauczycieli akademickich. Jeżeli zmiana wejdzie w życie w zakładanym kształcie, minimum profesora ma wynieść 9940 zł brutto, profesora uczelni 8250,20 zł, a adiunkta 7256,20 zł. Do czasu wejścia przepisów w życie są to jednak wartości projektowane, a nie obowiązujące wynagrodzenia.

Odprawa emerytalna profesora

Nauczyciel akademicki przechodzący na emeryturę albo rentę z tytułu niezdolności do pracy może otrzymać jednorazową odprawę w uczelni będącej jego podstawowym miejscem pracy. Zgodnie z art. 146 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce wynosi ona 300% wynagrodzenia zasadniczego otrzymanego za ostatni pełny miesiąc zatrudnienia.

Przed rozwiązaniem umowy trzeba sprawdzić trzy kwestie:

• Podstawowe miejsce pracy – odprawa przysługuje w uczelni spełniającej ten warunek.
• Moment przejścia na emeryturę – świadczenie jest związane z zakończeniem zatrudnienia w związku z przejściem na emeryturę lub rentę.
• Jednorazowość odprawy – po jej otrzymaniu pracownik nie może ponownie nabyć prawa do tego świadczenia.

Uczelnia może rozwiązać umowę z profesorem, jeżeli istnieje rzeczywista i zgodna z prawem przyczyna, na przykład reorganizacja lub likwidacja stanowiska. Samo osiągnięcie wieku emerytalnego nie powinno być jednak jedynym powodem wypowiedzenia. W razie sporu znaczenie mają treść umowy, podstawa wypowiedzenia, statut uczelni, regulamin pracy i okoliczności reorganizacji.

W praktyce profesor emerytowany może pobierać jednocześnie emeryturę z ZUS i wynagrodzenie z uczelni, ale najpierw musi doprowadzić do rzeczywistego rozwiązania dotychczasowego stosunku pracy. Po uruchomieniu wypłaty świadczenia możliwe jest ponowne zatrudnienie, także na tej samej uczelni.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi indywidualnej porady prawnej. W sprawie rozwiązania umowy, odprawy lub zawieszenia wypłaty emerytury warto skonsultować dokumenty z prawnikiem albo bezpośrednio z ZUS.