Czym się różni taksa notarialna od ceny aktu?
Taksa notarialna to wynagrodzenie notariusza za wykonaną czynność. „Cena aktu” nie jest terminem prawnym, lecz potocznym określeniem całej kwoty płaconej w kancelarii. Obejmuje ona taksę, VAT, podatki i opłaty sądowe.
Taksa notarialna a „cena aktu” – jaka jest różnica?
Taksa notarialna jest konkretnym składnikiem kosztu czynności notarialnej. Stanowi wynagrodzenie notariusza za przygotowanie i sporządzenie aktu notarialnego albo wykonanie innej czynności. Jej maksymalne stawki określa Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej. Wysokość opłaty zależy między innymi od rodzaju czynności i wartości jej przedmiotu.
Określenie „cena aktu” nie występuje jako oficjalna kategoria w przepisach. Klienci używają go zwykle, pytając o całą kwotę, którą trzeba zapłacić przy podpisywaniu aktu notarialnego. W takim potocznym rozumieniu „cena aktu” jest więc szersza niż sama taksa.
Taksa = wynagrodzenie notariusza.
„Cena aktu” = taksa + podatki + opłaty sądowe + VAT i inne należności związane z czynnością.
Z czego składa się całkowity koszt czynności?
Kwota pobrana w kancelarii może obejmować kilka różnych należności. Ich odbiorcą nie zawsze jest notariusz, dlatego nie należy utożsamiać całej płatności z jego zarobkiem:
| Składnik kosztu | Odbiorca środków | Czy to wynagrodzenie notariusza? |
|---|---|---|
| Taksa notarialna | Notariusz | Tak |
| VAT od taksy i czynności opodatkowanych | Urząd skarbowy | Nie |
| Podatki, na przykład PCC albo podatek od spadków i darowizn | Urząd skarbowy | Nie |
| Opłaty sądowe, na przykład za wpis do księgi wieczystej | Sąd | Nie |
Do całkowitej kwoty mogą dojść także koszty wypisów aktu notarialnego. Ich stawka jest naliczana za każdą rozpoczętą stronę dokumentu. Wysokość taksy i opłat zależy od konkretnej czynności, dlatego przed wizytą warto poprosić kancelarię o rozliczenie wszystkich pozycji osobno.
Dlaczego notariusz pobiera więcej niż własną taksę?
Notariusz nie tylko sporządza dokument. W przypadkach określonych w przepisach pełni także funkcję płatnika podatków. Oznacza to, że pobiera od klienta należną kwotę, a następnie przekazuje ją do właściwego urzędu skarbowego. Dotyczy to między innymi podatku od czynności cywilnoprawnych oraz podatku od spadków i darowizn.
Podobnie działa przy opłatach sądowych związanych z wpisami do księgi wieczystej. Środki są pobierane przy czynności notarialnej, ale trafiają do sądu. Z tego powodu całkowity rachunek może być znacznie wyższy od samego wynagrodzenia kancelarii, a czasem podatki i opłaty przewyższają taksę.
Najprościej rozumieć tę różnicę jako rozdzielenie dwóch pojęć: taksa jest ceną pracy notariusza, natomiast „cena aktu” to potoczna suma wszystkich należności związanych z daną czynnością. Przy porównywaniu ofert kancelarii trzeba więc sprawdzić, czy podana kwota obejmuje wyłącznie taksę, czy również VAT, wypisy, podatki i opłaty sądowe.
